Bệnh tiểu đường nên ăn gì để không tăng đường huyết

21/10/2017

Chế độ ăn rất quan trọng với người bệnh tiểu đường, đặc biệt là tiểu đường type 2. Bởi, ngoài việc cung cấp các chất dinh dưỡng cho cơ thể, một chế độ ăn phù hợp còn giúp duy trì lượng đường trong máu luôn ở ngưỡng an toàn để phòng ngừa biến chứng tiểu đường.

Chế độ ăn cho người bệnh tiểu đường quyết định hiệu quả điều trị

Người bệnh tiểu đường nên có một chế độ ăn vừa phải, đảm bảo cân bằng giữa mức năng lượng ăn vào với nhu cầu của cơ thể. Không chỉ vậy, việc ăn uống hợp lý còn giúp tránh được nguy cơ hạ đường huyết khi sử dụng thuốc điều trị tiểu đường.

Có năm nhóm thực phẩm chính ảnh hưởng đến việc kiểm soát đường huyết và phòng ngừa biến chứng tiểu đường, đó là: chất béo, chất xơ, chất bột đường (carbohydrate), chất đạm và các loại vitamin. Người tiểu đường không cần quá kiêng khem bất kỳ một thực phẩm nào trong những nhóm này. Nhưng họ lại cần phải lựa chọn khôn ngoan để sao cho vừa đảm bảo đầy đủ chất dinh dưỡng, mà vẫn kiểm soát được đường huyết và huyết áp.

Một số nguyên tắc trong chế độ ăn người tiểu đường cần lưu ý:

  • Chia nhỏ bữa ăn trong ngày để tránh tăng đường máu sau ăn. Trong ngày có 3 bữa chính, xen kẽ 2 – 3 bữa phụ.
  • Rau xanh chiếm 50% khẩu phần ăn hàng ngày
  • Nên chế biến thức ăn dưới dạng luộc, hấp nhưng không nên ninh nhừ thức ăn vì dễ làm tăng đường huyết. Hạn chế món chiên, xào, rán nhiều dầu mỡ.

Người bệnh tiểu đường nên ăn đa dạng các nhóm thực phẩm

Ăn giảm chất bột đường, đặc biệt là tinh bột tinh chế

Đây là nhóm thực phẩm có ảnh hưởng trực tiếp đến nồng độ đường trong máu sau khi ăn. Nếu không biết cách lựa chọn hoặc kết hợp thực phẩm chứa chất bột đường một cách khéo léo, người bệnh có thể bị tăng đường huyết sau bữa ăn.

Thực phẩm chứa chất bột đường bao gồm: bánh mì, lúa mì, gạo, khoai, sắn, bún, phở, hủ tiếu, các loại trái cây, đường, bánh kẹo, mứt… Tinh bột tinh chế là tinh bột đã được loại bỏ mầm và cám (hay được sát trắng), ví dụ bột bánh mì, bột khoai sắn, bột ngũ cốc loại bỏ vỏ… có khả năng làm tăng rất nhanh đường huyết sau ăn.

Để chọn được thực phẩm có chứa chất bột đường phù hợp, phải dựa vào chỉ số đường huyết của thực phẩm (còn gọi là glycemic index – viết tắt là GI). Chỉ số GI càng thấp thì càng tốt, chẳng hạn như các loại yến mạch,lúa mạch, ngũ cốc nguyên hạt, khoai lang, các loại trái cây tươi chứa nhiều nước và chất xơ: bưởi, thanh long, ổi, cam, xoài (lượng vừa phải)… Ngược lại, những loại thực phẩm có chỉ số đường huyết cao sẽ nhanh chóng làm tăng đường huyết. Nhưng không vì thế mà chế độ ăn chỉ chọn chỉ số GI thấp, vì như vậy không đảm bảo dinh dưỡng. Trong khẩu phần ăn, người bệnh tiểu đường vẫn nên ưu tiên lựa chọn thực phẩm có chỉ số GI thấp và trung bình, kết hợp với một tỷ lệ nhỏ thực phẩm có GI cao.

Người tiểu đường nên ăn nhiều rau xanh

Rau xanh là những thực phẩm rất giàu chất xơ và các loại vitamin. Chất xơ rất quan trọng trong chế độ ăn cho người tiểu đường type 2, do làm chậm hấp thu chất đường, chất béo (cholesterol). Khi ăn chất xơ, ruột sẽ mất nhiều thời gian hơn để tiêu hóa thức ăn.

Chất xơ hòa tan có trong các các loại rau nhớt như rau lang, tầm tơi, rau đay, quà đậu bắp, đậu lăng…; bột yến mạch, các loại hạt. Một số loại trái cây như táo, lê, dâu tây, quả việt quất, xoài cũng là nguồn chất xơ hòa tan rất dồi dào, người tiểu đường có thể ăn thường xuyên với lượng vừa phải.

Tiểu đường nên chọn chất béo tốt để không tăng cholesterol máu

Chế độ dinh dưỡng cho bệnh nhân tiểu đường cần có chất béo, nhưng không phải là chất béo có hại, mà là các chất béo lành mạnh. Những thực phẩm không nên ăn do có chứa nhiều chất béo bão hòa bao gồm: mỡ động vật, da gà/vịt, các loại thịt chế biến sẵn như lạp xưởng, xúc xích, thịt xông khói và các loại thực phẩm chiên rán như khoai tây chiên, gà rán, cá rán.

Thay vào đó, người bệnh nên ăn nhóm thực phẩm có chứa chất béo lành mạnh bao gồm: dầu thực vật như dầu hướng dương, dầu đậu nành, dầu hạt nho, dầu oliu, dầu mè, quả bơ các loại cá béo như cá thu, cá trích, cá hồi, cá ngừ,.

Mẹo hạn chế dầu mỡ trong thức ăn cho người tiểu đường:

  • Dùng dầu oliu để trộn xà lách hoặc rau luộc, rắc thêm một chút vừng
  • Ăn các món nướng thay cho các món chiên xào
  • Thay thịt bằng các món cá trong thực đơn hàng tuần

Lựa chọn chất đạm đúng cách cho người tiểu đường

Chất đạm trong cần thiết cho sự tăng trưởng của cơ bắp, giúp sửa chữa và phục hồi các tổn thương. Khi đưa vào cơ thể, đạm không bị phân giải thành đường nên không làm tăng lượng glucose trong máu sau khi ăn. Vì thế trong những trường hợp chế độ ăn cần giảm chất béo, chất bột đường thì chế độ ăn tăng cường chất đạm là cần thiết để đảm bảo năng lượng cho cơ thể hoạt động trong ngày, ước chừng khoảng 150 gam thịt, cá. Tuy nhiên khi bị biến chứng thận, chế độ ăn cần cắt giảm lượng đạm ở mức 0.8 gam/kg cân nặng và có thể giảm hơn nữa tùy theo mức độ suy thận.

Các loại thực phẩm có chứa nhiều đạm bao gồm:

  • Thịt lợn, thịt bò, thịt gà, cá, thịt dê, thịt cừu…
  • Các loại trứng
  • Các loại hạt và cây họ đậu
  • Phô mai sữa và các sản phẩm từ sữa (loại ít béo hoặc tách béo)

Nước rất cần thiết cho sức khỏe

Người bệnh tiểu đường cần bổ sung đủ nước cho cơ thể

Nước mặc dù không cung cấp năng lượng nhưng 70% trọng lượng cơ thể là nước. Đối với người bệnh tiểu đường, ngoài việc duy trì sự sống thì nước còn có vai trò “pha loãng” đường ở trong máu. Người bệnh có thể bổ sung nước bằng nhiều cách chẳng hạn như: nước uống, nước trong các món ăn như canh, các loại trà thảo dược, cà phê…

Hy vọng bạn đã tìm ra câu trả lời cho câu hỏi “Bệnh tiểu đường nên ăn gì?”. Bạn có thể tham khảo ý kiến của các chuyên gia dinh dưỡng để từ các nhóm thực phẩm ở trên chọn ra cho mình một chế độ ăn uống phù hợp, hoặc gửi thông tin của bạn đến chuyên gia dinh dưỡng của chúng tôi bằng cách bình luận ở ngay dưới bài viết này để nhận được tư vấn trong vòng 48 giờ.

Ds. Xuân Thủy

Nguồn: https://www.diabetesaustralia.com.au/what-should-i-eat

Bệnh tiểu đường nên ăn gì để không tăng đường huyết
5 (100%) 3 votes

  1. Ngân Ca

    chào bác sỹ tôi bị tiểu đường hơn một năm rồi khi phát hiện ra bệnh chỉ số đường huyết của tôi là 14.7 nhưng đến bây giờ xuống còn 5.3 chỉ số HBA1C khi đầu là 10.9 bây giờ còn 5.2 nhưng tôi gầy vậy bác sỹ cho tôi hỏi trước tới nay bữa tôi chỉ ăn 1 bát cơm ăn nhiều rau bây giờ tôi muốn ăn tăng cơm lên có được không ạ

    1. giamduonghuyet.vn

      ‘Chào bạn,
      Hiện nay mức đường huyết và chỉ số HbA1c của bạn cũng đang rất ổn định. Đó là điều đáng mừng chứ không đáng lo, bởi bạn đang kiểm soát khá chặt chẽ chế độ ăn uống cũng như luyện tập.
      Tuy nhiên, ăn thêm 1 chút cơm thì cũng không phải quá khó, bạn thử áp dụng thêm 1 số mẹo sau nhé!
      – Mỗi bữa bạn có thể ăn từ 1,5 lưng bát cơm.
      – Ăn rau xanh vào đầu bữa ăn.
      – Ăn đúng giờ, ăn chậm.
      – Chia 3 bữa chính thành 5 bữa nhỏ. Bữa phụ có thể uống sữa ít đường hoặc ăn trái cây.
      – Tập thể dục 30 phút mỗi ngày.
      -Bạn có thể tham khảo bài viết chi tiết sau để áp dụng :
      https://giamduonghuyet.vn/cach-ha-duong-huyet/che-do-an/che-cho-nguoi-tieu-duong-tuyp-2-moi-mac-benh.html
      Chúc bạn sức khỏe,

  2. Khánh Thí

    Chào bs ! Ba e đi khám phát hiện bệnh tiểu đường chỉ số đường huyết ở mức 22 vậy có nặng và có những triệu chứng gì sắp tới k ạ ? có chữa khỏi được k bs ? E lo quá mong bs cho e ý kiến cần phải kiêng và làm như thế nào để bệnh giảm ạ. E cảm ơn bs nhiều.

    1. giamduonghuyet.vn

      ‘Chào bạn,
      Với chỉ số đường huyết của bác như hiện nay, bạn nên khuyên bác vào viện để được bác sĩ điều trị và theo dõi. Do thể trạng mỗi người khác nhau mà các triệu chứng cũng khác nhau, vì vậy tốt nhất bạn nên khuyên bác uống thuốc đều đặn và phối hợp điều trị tốt, đường huyết ổn định sẽ giảm được nguy cơ xuất hiện biến chứng.
      Bệnh tiểu đường là bệnh mạn tính đến nay vẫn chưa thể chữa trị khỏi hẳn. Mục tiêu điều trị là kiểm soát đường huyết ổn định và phòng ngừa biến chứng bệnh xuất hiện sớm. Vì vậy, việc điều trị trước mắt là bạn nên khuyên bác tuân thủ dùng thuốc theo đúng chỉ định. Bên cạnh việc dùng thuốc, chế độ dinh dưỡng và tập luyện cũng đóng vai trò quan trọng. Bạn có thể áp dụng thêm về chế độ ăn và tập luyện cho bác như:
      – Giảm lượng tinh bột, bánh kẹo ngọt, đường sữa. Có thể thay cơm trắng bằng cơm gạo lứt.
      – Ăn nhiều rau xanh vào đầu bữa ăn.
      – Ăn đúng giờ, ăn chậm.
      – Chia 3 bữa chính thành 5 bữa nhỏ. Bữa phụ có thể uống sữa ít đường hoặc ăn trái cây.
      – Hạn chế dùng chất kích thích ( bia, rượu, cà phê, thuốc lá…).
      – Giảm bớt căng thẳng, stress.
      – Chăm chỉ vận động thể dục hơn.
      Gửi bạn tham khảo áp dụng chế độ dinh dưỡng và phương pháp tập luyện qua bài viết dưới đây nhé :
      – Chế độ dinh dưỡng : https://giamduonghuyet.vn/cach-ha-duong-huyet/che-do-an/che-cho-nguoi-tieu-duong-tuyp-2-moi-mac-benh.html
      – Phương pháp tập luyện : https://giamduonghuyet.vn/dieu-tri-benh-tieu-duong/8-bai-tap-the-duc-cho-nguoi-benh-tieu-duong-de-tap-hieu-qua-cao.html
      Ngoài ra, để giúp kiểm soát đường huyết ổn định hơn. Bạn có thể tham khảo cho bác dùng kết hợp sản phẩm Glutex – tinh chất lá xoài mỗi ngày 4 viên.
      Với khả năng tác dụng lên toàn bộ chu trình chuyển hóa đường từ lúc đường được hấp thu vào máu, chuyển hóa và dự trữ tại gan giúp giảm và kiểm soát hiệu quả đường huyết lúc đói, sau ăn và HbA1c luôn trong giới hạn cho phép, hạn chế việc tăng liều thuốc Tây và phòng ngừa biến chứng bệnh xuất hiện sớm. Thông tin cụ thể về Glutex bạn có thể tham khảo qua chia sẻ của bác Nguyễn Hữu Hồng trong video sau: https://www.youtube.com/watch?v=saJWrS0GCYE
      Nếu có băn khoản khác hay muốn tư vấn trực tiếp, bạn hãy gọi cho chúng tôi theo số 0962.326.300 nhé
      Chúc bạn và gia đình sức khỏe!

  3. Khúc Thị Phượng

    Đường huyết của tôi không ổn định, lúc thấp lúc cao thì tôi nên ăn uống như thế nào? Xin hãy cho tôi lời khuyên. Tôi cảm ơn.

    1. giamduonghuyet.vn

      Chào bạn,
      Mức đường huyết không ổn định, lúc thấp lúc cao có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau. Một trong số đó là bạn chưa biết kiểm soát thực phẩm ăn hàng ngày.
      Để hướng dẫn bạn một cách chi tiết, chúng tôi nghĩ thông tin trong bài viết dưới đây đã rất đầy đủ. Đây là hướng dẫn của bác sĩ chuyên khoa Nội tiết đái tháo đường:
      https://giamduonghuyet.vn/kinh-nghiem-hay/kham-pha-che-do-an-khoa-hoc-cho-nguoi-tieu-duong-de-ap-dung-nhat.html
      Ngoài chế độ ăn uống, bạn cũng nên quan tâm thêm đến những cách giúp đường huyết ổn định trong bài viết:
      https://giamduonghuyet.vn/dieu-tri-benh-tieu-duong/tong-hop-cac-cach-on-dinh-duong-huyet-hieu-qua-bat-ngo.html
      Chúc bạn nhiều sức khỏe!

  4. Hoàng Thị Lĩnh

    Cám ơn các bác sỹ tư vấn rất chuẩn, k mang tính thương mại. Tôi đã áp dụng các biện pháp như bài viết hướng dẫn và thật sự yên tâm khi hiểu biết thêm về cách ăn uống cho phù hơp. Cám ơn nhiều nhiều.

    1. giamduonghuyet.vn

      Chào bạn,
      Chúng tôi rất vui vì có thể đóng góp 1 phần công sức giúp bạn và nhiều người bệnh tiểu đường có thêm thông tin để điều trị tiểu đường toàn diện.
      Chúc bạn nhiều sức khỏe!

Viết bình luận