Khám phá chế độ ăn khoa học cho người tiểu đường, dễ áp dụng nhất

29/09/2018

Chế độ ăn cho người tiểu đường (hay đái tháo đường) cần thay đổi so với người khỏe mạnh, nhưng không có nghĩa là phải ăn uống, chọn thực phẩm quá khác biệt và khắt khe. Điều quan trọng nhất là người bệnh cần nắm vững nguyên tắc ăn uống để đường huyết luôn ở ngưỡng cho phép, nhằm tránh biến chứng nguy hiểm của tiểu đường gây ra.

Bài viết dưới đây là nội dung tư vấn của Ths.Bs Nguyễn Thị Thúy Hằng – Trưởng khoa Khám bệnh, Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn, Hà Nội.

Bác sĩ Thúy Hằng trong buổi tư vấn về bệnh tiểu đường

Bác sĩ Thúy Hằng trong buổi tư vấn về bệnh tiểu đường

Nguyên tắc xây dựng chế độ ăn khoa học và hợp lý

Không có quá nhiều nguyên tắc cần ghi nhớ khi xây dựng thực đơn dành cho người bị bệnh tiểu đường. Bạn chỉ cần ghi nhớ một số lưu ý sau đây và cố gắng duy trì chúng trong mỗi bữa ăn hàng ngày:

  1. Nên ăn đa dạng các nhóm thực phẩm: Có nghĩa là bữa ăn phải đầy đủ chất bột, chất đạm, chất béo và chất xơ. Nếu nghĩ rằng tất cả những thức ăn bạn ăn mỗi bữa lấp đầy 1 chiếc đĩa chừng 25cm, thì 1/2 trong số đó sẽ là rau củ, 1/4 là cơm và 1/4 còn lại là đạm + mỡ.
  2. Nên ăn đủ bữa, 3 bữa chính + 2 bữa phụ: Bạn không nên ăn quá no vào bữa tối, ăn nhiều hơn vào bữa sáng và bữa trưa. Duy trì bữa sáng đều đặn sẽ giúp giảm đường huyết.
  3. Nên ăn đủ với nhu cầu của cơ thể: Về nguyên tắc bạn cần ăn theo nhu cầu năng lượng, ví dụ là 1400kcal/ngày, 1600kcal/ngày… Tuy nhiên, để đơn giản hóa việc tính toán, bạn nên hiểu bản thân và nhu cầu của cơ thể. Ăn đủ là sau khi ăn bạn cảm giác bụng thoải mái, không khó tiêu, ì ạch.

Nguyên tắc cuối cùng, là bạn nên ăn rau, uống nước canh trước khi ăn cơm và các thực phẩm khác, mẹo này sẽ giúp giảm cảm giác thèm cơm. Mặt khác khi ăn rau trước sẽ giúp làm chậm hấp thu chất đường, chất béo, nhờ đó không làm tăng đường huyết sau ăn.

Người bị tiểu đường không cần ăn chay, ăn kiêng quá mức

Hầu hết người mới chớm bị tiểu đường đều cho rằng họ phải ăn kiêng để giảm đường huyết, nhưng theo những quan niệm mới nhất hiện nay, điều này đã không còn đúng. “Chúng ta không nên nói cần phải ăn kiêng mà là nên ăn theo chế độ ăn của người tiểu đường” – Bác sĩ Thúy Hằng chia sẻ.

Vậy còn quan niệm ăn chay thì sao? Ăn chay có nghĩa là chế độ ăn kiêng hoàn toàn những thực phẩm từ động vật. Thực ra ăn chay cũng là một chế độ ăn tốt, nếu thực sự bạn có sở thích này.

Chế độ ăn cho người tiểu đường bị tăng huyết áp, mỡ máu cao

Người mắc bệnh tiểu đường bị tăng huyết áp không nên ăn quá 6g muối/ngày. Để cân đong được bao nhiêu gam muối thì rất lý thuyết và khó thực hiện.

Để đơn giản hơn, bạn không ăn nhiều đồ ăn chế biến sẵn như giò, chả, thịt nguội, xúc xích, dưa, cà muối…. Không nên sử dụng muối hoặc nước mắm để chấm thêm, dùng hạn chế mì chính bởi đây cũng là một loại muối ngọt, vẫn có khả năng làm tăng huyết áp. Tốt nhất, bạn nên hạn chế món chiên xào, đồ kho mà chuyển sang các món hấp, luộc…

Với bệnh nhân mỡ máu cao nên giảm thức ăn như thịt đỏ, da động vật, không nên ăn quá nhiều trứng, với một số khuyến cáo chỉ nên ăn 4 quả trứng/tuần.

Bạn có thể tham khảo mẫu Thực đơn mẫu cho người tăng huyết áp, mỡ máu trong bài viết này.

Thực phẩm tốt, xấu với người suy thận

Người suy thận vẫn nên duy trì chế độ ăn như người tiểu đường bình thường. Tuy nhiên, ở giai đoạn bệnh nặng, bác sĩ sẽ điều chỉnh chế độ ăn như ăn nhạt hoàn toàn hoặc phải giới hạn gam đạm/ngày. Nếu bạn mới chớm suy thận, bạn nên giảm những thực phẩm giàu chất đạm và giảm muối. Mỗi ngày bạn có thể ăn dưới 1 gam thịt, hoặc thay thế bằng cá và các thực phẩm chứa chất đạm khác với lượng tương đương. Các loại rau như rau đay, rau muống, rau ngót, mùng tơi, giá đỗ… có nhiều đạm, một tuần chỉ nên ăn từ 3 – 4 bữa. Các thực phẩm tốt bạn có thể ăn thoải mái bao gồm bầu bí, bí tròn, bí ngô, bí xanh…

Kiểm soát chế độ ăn chặt chẽ hơn khi có biến chứng

Khi người tiểu đường bị biến chứng, kiểm soát chế độ ăn cần nghiêm ngặt hơn để không bị hạ đường huyết và không làm nặng thêm bệnh. Ví dụ người mắc bệnh tim thì nên ăn giảm muối, bị suy thận nên hạn chế đạm, thực phẩm giàu kali…

Thường thì khi bệnh nặng, việc ăn uống của người tiểu đường có đôi chút khó khăn, ăn cảm giác không ngon miệng và khó tiêu hóa. Khi đó, họ có thể cần bổ sung dinh dưỡng từ các loại sữa, ngũ cốc dưới dạng hòa tan, nước ép hoa quả và rau củ.

Kiểm soát đường huyết bằng chế độ ăn hợp lý sẽ giúp người bệnh giảm thiểu biến chứng. Thế nhưng các chuyên gia khuyên rằng, nếu bạn sử dụng thêm những sản phẩm hỗ trợ để kiểm soát chu trình chuyển hóa đường như Tinh chất lá xoài sẽ giúp giảm và ổn định đường huyết,  giúp nâng cao hiệu quả điều trị.

Người mắc bệnh tiểu đường cần tăng cân nên ăn như thế nào?

Nếu người tiểu đường cần tăng cân, trong chế độ ăn có thể ăn nhiều hơn thực phẩm có chứa chất bột, đường hoặc uống thêm các loại sữa dành riêng cho người tiểu đường.

Ví dụ nếu thực đơn mỗi ngày của bạn là 3 bát cơm, thì bạn có thể ăn thêm nửa hoặc lưng bát. Tuy nhiên, không nên ăn dồn vào một bữa mà nên chia đều cho bữa sáng và bữa trưa. Bên cạnh đó, bạn cũng có thể tăng số lần ăn trong các bữa phụ, nếu bạn đang ăn 2 bữa phụ, có thể tăng lên làm 3 hoặc 4.

Trái cây nên có trong thực đơn mỗi ngày

Người tiểu đường rất cần ăn trái cây bởi chúng bổ sung 1 lượng lớn vitamin. Đặc biệt với người đang uống Metformln lâu dài có thể gây thiếu vitamin B12, việc ăn hoa quả sẽ bù đắp lại lượng vitamin này.

Tất cả các loại trái cây bệnh nhân tiểu đường đều có thể ăn được, không có bất kỳ một danh sách đen nào cả. Trong đó có một số loại quả rất tốt có thể ăn thường xuyên như trái cây có múi (cam, bưởi…), thanh long, ổi, xoài, chuối…

Người Việt thường có thói quen ăn trái cây ngay sau bữa ăn, điều đó là không tốt, vì sẽ khiến đường huyết sau ăn tăng cao. Chính vì lẽ đó mà bạn nên ăn trái cây vào bữa phụ. Tuy nhiên, khi đã ăn thêm trái cây, bạn cũng cần tính chúng vào năng lượng trong một ngày sao cho không bị quá dư thừa. Lấy ví dụ hàng ngày bạn đang ăn 2 bát cơm, 1 quả xoài, nhưng hôm nay bạn ăn thêm 1 quả chuối thì bạn cần phải bớt lại một phần cơm.

Chế độ ăn cho người tiểu đường không thể thiếu các loại trái cây tươi

Chế độ ăn cho người tiểu đường không thể thiếu các loại trái cây tươi

Người tiểu đường uống nước cũng cần đúng cách

Nghiên cứu cho thấy, người tiểu đường uống đủ nước có mức đường huyết tốt hơn so với người ít uống nước. Kể cả nước uống từ nước canh hoặc sữa, mỗi ngày người bệnh cần uống tối thiểu 2 – 2.5 lít nước. Với người tiểu đường bị suy thận, huyết áp cao hoặc bị suy tim, nên uống nước mỗi khi thấy khát.

Nước lọc hoặc nước đun sôi để nguội là các loại nước tốt nhất. Hoặc bạn có thể uống nước trà xanh, trà đen, trà hoa cúc, trà quế… Không sử dụng các loại nước tăng lực, nước ngọt có gas vì chúng nhiều đường hóa học, năng lượng rỗng cao.

Nhiều người tiểu đường cũng quan tâm đến việc uống thêm nước dừa. Thực tế, nước dừa có chứa các đường đơn có thể gây tăng đường huyết, nhưng bạn vẫn có thể uống được nước dừa, uống vào bữa phụ và 1 tuần cũng chỉ nên uống 1 – 2 quả.

Tư vấn cách chọn sữa cho người tiểu đường

Tất cả các loại sữa không đường hoặc có đường người tiểu đường đều có thể uống được. Tuy nhiên, khi chọn sữa nên xem trên nhãn xem lượng calo đưa vào qua mỗi cốc/hộp (với sữa tươi) là bao nhiêu để giảm khẩu phần cơm đi. Sữa không dùng để thay thế bữa chính, trừ trường hợp người bị ốm bệnh, khó ăn uống. Nên uống sữa vào bữa phụ hoặc bữa ăn sáng. Nếu người gầy cần tăng cân thì có thể bổ sung thêm 3 – 4 cốc sữa mỗi ngày.

Tốt nhất nên chọn sữa tươi không đường, đã tách béo hoặc sữa dành riêng cho người tiểu đường.

Trên đây là những chia sẻ của bác sĩ Thúy Hằng về chế độ ăn cho người tiểu đường. Có thể thấy lựa chọn thực phẩm nên ăn hàng ngày ở người bệnh không phải quá khó khăn, bạn vẫn giữ được chế độ ăn uống bình thường, nhưng bạn nên chọn đồ ăn lành mạnh, giàu dinh dưỡng, phù hợp với sở thích cá nhân.

Nếu bạn muốn tìm hiểu sâu hơn về cách tính năng lượng trong mỗi bữa ăn, cách lên thực đơn chuẩn, bạn có thể để lại email ở phần bình luận, chúng tôi sẽ gửi tặng bạn cuốn sách: Hướng dẫn chế độ ăn chuẩn dành cho người tiểu đường tuýp 2.

*Thực phẩm này không phải là thuốc và không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh.

Đáp ứng của sản phẩm nhanh hay chậm còn tùy thuộc vào tình trạng bệnh, cơ địa của mỗi người và sự kiên trì trong quá trình sử dụng.

Hoa Lê

Tổng hợp nội dung tư vấn của Ths.Bs Nguyễn Thị Thúy Hằng

Có thể bạn quan tâm:

Bác sĩ hướng dẫn cách giảm và ổn định đường huyết an toàn cho người tiểu đường.

Khám phá chế độ ăn khoa học cho người tiểu đường, dễ áp dụng nhất
Rate this post

  1. Nguyễn Kim Anh

    Tôi muốn nhận sách hướng dẫn ăn cho người bệnh tiểu đường typ2. Cảm ơn nhiều.

    1. giamduonghuyet.vn

      Chào bạn,
      Chúng tôi đã nhận được mail bạn gửi, chúng tôi xin gửi tặng bạn cuốn cẩm nang qua mail điện tử. Bạn check mail nhé.
      Thân mến!

  2. Pham An

    Tôi muon nhan sach hướng dẫn ăn cho nguoi tieu duong typ2

    1. giamduonghuyet.vn

      Chào bạn,
      Fanpage Tư vấn trị bệnh tiểu đường Typ2 – Glutex gửi tặng bạn cuốn cẩm nang Hướng dẫn xây dựng chế độ ăn chuẩn cho tiểu đường tuýp 2.
      Bạn nhấn vào đường link sau để tải cẩm nang về điện thoại hoặc máy tính:
      http://bit.ly/huong-dan-che-do-an-chuan-cho-tieu-duong-tuyp-2
      Nếu có bất kỳ thắc mắc nào về bệnh tiểu đường, chế độ ăn uống, điều trị, hãy nhắn tin cho chúng tôi để được giải đáp.
      Chúc bạn và gia đình sức khỏe!

Viết bình luận

 Call Phone